En son güneş patlaması sonrasında yüzlerce-binlerce yıl içinde soğuyarak bir gezegen haline geldiğini duyduğumuz dünyanın; uzay çağının başlamasıyla artık global bir köy haline söylüyor akademisyenler. Haksız da sayılmazlar elbette. Ancak bu global, büyük ölçekli köyün gözlerden kaçmış ya da mütemadiyen gözardı edilmiş bazı mantık hataları yok mu?
Sadece mantık hataları değil, nasıl olur da değişmez diye insanın hayret ettiği pek çok mantık dışı uygulama var. Bu uygulamalara genel olarak insan içgüdüsü, alışkanlık, kültür ya da dilediğiniz farklı bir tabir ile hitap edebiliriz.
Konu şu ki, madem global bir köy haline gelen bu koca ama artık bizlere yetmeyen gezegende tam anlamıyla bir arada yaşamak zorundayız peki ama neden süregelen yüzyıllar boyunca hiçbir toplumun aklına yerelleşme gelmemiş. Muhakkak büyük Ottoman Empire, nam-î diyar Osmanlı İmparatorluğu'nun güzide padişahları bu fikri edinerek sahip oldukları topraklara kendi dillerini kendi insanlarını kendi kültürlerini yaymaya çalıştılar. Özellikle gündemde Osmanlıca'nın zorunlu ders olmasının bahisleri geçtiği şu dönemde değinmez isek olmaz. Ancak neticede başladıkları noktaya geri gelindi. Peki bu geriye dönüşün sebebi bahsi geçen, aslında bir ayağakalkış olan fakat farkedilmeyen yerelleşme ve yerelleştirme çabası mıdır? Kesinlikle hayır! Aynı şuan Türkiye Cumhuriyeti'nde olduğu gibi, modernize edilmeden vizyon genişletmeye çalışma girişimlerinden dolayı bu ortadan yokoluş meydana geldi.
Geçmiş yüzyıllardan, günümüze dönecek olursak; halihazırda global köy olma düşüncesi mevcut ve kabul görüyorken aynı dil, aynı kültür, aynı gelenekler gibi toplumsal varoluşlar için "Neden eşitlenmemiş?" diye insan soruyor kendine. Birebir eşitlenebilmesi pratikte tam anlamıyla mümkün olmasa da en azından insanın tüm dünya genelindeki insanlarla herhangi ikinci bir araç ve aracıya ihtiyaç duyulmadan net bir biçimde anlayabilmeleri, birbirlerine uyum sağlayabilmeleri neden gerçekleşmemiş. Benzer bir örnekte dünyanın herhangi iki farklı yerinden iki aynı cins köpeği bir araya getirdiğinde birbirleriyle bir şekilde anlaşabileceklerdir. Çıkardıkları seslerin, havlamalarının birbirlerine benzediği noktasında herkes hemfikir olacaktır. Benzer bir örneklemeyi dünyanın iki ayrı noktasındaki insan için gerçekleştirdiğimizde kullandıkları dilin yapısı doğrultusunda ne denli farklılık göstereceğini tahmin edebiliriz. İspanyolca ve Arapça'yı ele alalım. Konuşma sırasındaki sesler dahî birbirinden oldukça farklı olacaktır.
Bilimsel çalışmalar, makaleler, icatlar için önce kendi dilinin dışında evrensel dillere ardından da konunun geçmişi ile ilgili öğretiler için ikinci yabancı dili öğrenmek zorunda kalmamalı ve bununla vakit harcamamalıyız diye düşünüyorum. Tıbbî bir araştırma için çalışma yapmak isteyen bir Rus vatandaşı düşünün. Öncelikle kendi dilinden, alfabesinden oldukça farklı bir dili, İngilizce'yi öğrenmeli ardından da tercih ettiği bilim dalının içerdiği terimleri anlayabilmek ve içselleştirebilmek için Latince'ye hakim olmalı. Bu noktada tüm insanlık olarak yalnızca kulağı tersten gösterdiğimiz ve aslında bir yandan (bilerek ya da bilmeyerek) kendimizi kısıtladığımız ortaya çıkıyor. İnsanın dil öğrenmek gibi dertleri olması yerine diğer milletlerden insanlarla fikir birliği içerisine girebilmesi ve hem fikirsel hem de duygusal anlamda çok iyi anlaşabilmesi gerekir. Unutulmamalıdır ki her küçük fikir sonunda çok büyük çıkarımlara ulaşabilir.
Sadece mantık hataları değil, nasıl olur da değişmez diye insanın hayret ettiği pek çok mantık dışı uygulama var. Bu uygulamalara genel olarak insan içgüdüsü, alışkanlık, kültür ya da dilediğiniz farklı bir tabir ile hitap edebiliriz.
Konu şu ki, madem global bir köy haline gelen bu koca ama artık bizlere yetmeyen gezegende tam anlamıyla bir arada yaşamak zorundayız peki ama neden süregelen yüzyıllar boyunca hiçbir toplumun aklına yerelleşme gelmemiş. Muhakkak büyük Ottoman Empire, nam-î diyar Osmanlı İmparatorluğu'nun güzide padişahları bu fikri edinerek sahip oldukları topraklara kendi dillerini kendi insanlarını kendi kültürlerini yaymaya çalıştılar. Özellikle gündemde Osmanlıca'nın zorunlu ders olmasının bahisleri geçtiği şu dönemde değinmez isek olmaz. Ancak neticede başladıkları noktaya geri gelindi. Peki bu geriye dönüşün sebebi bahsi geçen, aslında bir ayağakalkış olan fakat farkedilmeyen yerelleşme ve yerelleştirme çabası mıdır? Kesinlikle hayır! Aynı şuan Türkiye Cumhuriyeti'nde olduğu gibi, modernize edilmeden vizyon genişletmeye çalışma girişimlerinden dolayı bu ortadan yokoluş meydana geldi.
Geçmiş yüzyıllardan, günümüze dönecek olursak; halihazırda global köy olma düşüncesi mevcut ve kabul görüyorken aynı dil, aynı kültür, aynı gelenekler gibi toplumsal varoluşlar için "Neden eşitlenmemiş?" diye insan soruyor kendine. Birebir eşitlenebilmesi pratikte tam anlamıyla mümkün olmasa da en azından insanın tüm dünya genelindeki insanlarla herhangi ikinci bir araç ve aracıya ihtiyaç duyulmadan net bir biçimde anlayabilmeleri, birbirlerine uyum sağlayabilmeleri neden gerçekleşmemiş. Benzer bir örnekte dünyanın herhangi iki farklı yerinden iki aynı cins köpeği bir araya getirdiğinde birbirleriyle bir şekilde anlaşabileceklerdir. Çıkardıkları seslerin, havlamalarının birbirlerine benzediği noktasında herkes hemfikir olacaktır. Benzer bir örneklemeyi dünyanın iki ayrı noktasındaki insan için gerçekleştirdiğimizde kullandıkları dilin yapısı doğrultusunda ne denli farklılık göstereceğini tahmin edebiliriz. İspanyolca ve Arapça'yı ele alalım. Konuşma sırasındaki sesler dahî birbirinden oldukça farklı olacaktır.
Bilimsel çalışmalar, makaleler, icatlar için önce kendi dilinin dışında evrensel dillere ardından da konunun geçmişi ile ilgili öğretiler için ikinci yabancı dili öğrenmek zorunda kalmamalı ve bununla vakit harcamamalıyız diye düşünüyorum. Tıbbî bir araştırma için çalışma yapmak isteyen bir Rus vatandaşı düşünün. Öncelikle kendi dilinden, alfabesinden oldukça farklı bir dili, İngilizce'yi öğrenmeli ardından da tercih ettiği bilim dalının içerdiği terimleri anlayabilmek ve içselleştirebilmek için Latince'ye hakim olmalı. Bu noktada tüm insanlık olarak yalnızca kulağı tersten gösterdiğimiz ve aslında bir yandan (bilerek ya da bilmeyerek) kendimizi kısıtladığımız ortaya çıkıyor. İnsanın dil öğrenmek gibi dertleri olması yerine diğer milletlerden insanlarla fikir birliği içerisine girebilmesi ve hem fikirsel hem de duygusal anlamda çok iyi anlaşabilmesi gerekir. Unutulmamalıdır ki her küçük fikir sonunda çok büyük çıkarımlara ulaşabilir.
Hiç yorum yok :
Yorum Gönder